Akatòny

Fitia Tsy Mba Hetra Hampijoro Tsara Hatrany Ny Global Voices

Mila fanohanana avy amin'ny namana sy ny mpamaky toa anao ny fikambananay hitoerany ho mahaleotena, maimaim-poana, ary hahazaka miasa maharitra!

Manomeza anio

Hijery ny Tenim-Pirenena rehetra? Mandika ny tantaran'ny Global Voices izahay mba ho hitan'ny rehetra ny fitantaran'olo-tsotra manerantany.

· Janoary, 2008

Tantara tamin'ny Tselatra tamin'ny Janoary, 2008

Kenya: Mampiasa SMS hampielezana tsaho

Ahoana moa ny mba ao an'eritreritry ny vehivavy iray raha nanoratra ny fomba fampiasa amin'ny lafiny ratsy ny SMS izy ao Kenya: “Raha jerena ny fiakaran'ny herisetra ao Kenya, ny mpitondra tenin'ny vokovoko sy ny saritsinambolana mena ao Kenya, Atoa Bernard Barret no noheverina ho niteny fa ny fampiasana ny soratra hafatra fohy amin'ny alalan'ny finday (SMS) milaza mialoha ny mety hisian'ny fanafihana avy amina vondrona iray na hafa no mampiely haingana ny tsaho ary izany toe-javatra izany no mampiakatra haingana ny tosi-drà mampafana ny raharaha.”

Brezila: ny fandripahan'alan'i Amazona sy ny ampitso

“Raha tianao ho fantatra izay hitranga amin'ny faritry Amazonia (miaraka amin'ny renirano) raha mbola tsy atsahatra izao fandripahan'ala izao dia azonao jerena ny fivoarany amin'ny alalan'ny fanandramana hitsinjo mialoha nataon'ny Institute of Environmental Research (na sampan-draharaham-pikarohana momba ny tontolo iainana) miorina any Amazonia, miaraka amin'ny Federal University of Minas Gerais (Oniversite federalin'i Minas Gerais) ary ny The Woods Hole Research Center( foibem-pikarohana Ny Alan'i Hole)”. Jereo ny rohy ao amin'ny Blog do Sakamoto [pt].

Armenia: Bolongana amin'ny tenin'ny teratany (indizeny)

Raha saiky amin'ny teny anglisy na rosiana avokoa ny ankamaroan'ny bolongana miresaka na nosoratana Armeniana dia hafaliana tsy omby tratra kosa ny an'i The Armenian Observer raha nahatsikaritra fa na dia mandeha tsikelikely aza dia hita tsara ny fitomboan'ireo bolongana mivoaka amin'ny teny Armeniana. Mamporisika ary Observer hijery ny fahatsarany ka hamaky azy ireny tsy tapaka sady hametrak'hevitra ihany koa (hampazoto ny mpanoratra ireny bolongana ireny).

Shina: Ny fahatezeran'ny malemy

Teny andalana hamonjy fiasana no nahitan'i Zengying mpiambina (‘voromahery'?) nandositra avy tamin'ny toeram-piambenana ny tanàna. Ampitandremany noho ny izany ny tsy hanaovana tsinontsinona ny fahatezeran'ny malemy ka manindry azy ireny hiverina hiady (hitolona).

UK: mahamenatra

Blogrel no manome ny heviny mikasika ilay fanimbazimbana nisy nanao omaly tany an-tanànan'i Cardiff tamin'ny mariky ny hazofijaliana najoro ho fahatsiarovana ireo Armeniana naripaka tamin'ny fotoan'androny. Nolazain'ny mpamaham-bolongana ary fa mahamenatra sady manamarika ny tsy fahatantesana ny fisian'ny Andro Fahatsiarovana ny Fandripahana nanjo ny Armeniana ary manantena izy mba tsy ho ny Tiorka no tafiditra lalina amin'ity raharaha ity.

Isiraely: Lozanao ho anao ihany raha mamaky ianao

Shira, avy any Isiraely, no nandefa sarina baiboly misy fampitandremana (hoe “tantara noforonina” ahitana ny karazan'ota rehetra: ny anaty fononteny rehetra dia an'ny mpandika teny, izany hoe karazana tsy mpino angamba no namoaka ny sary satria azo fehezina hoe mahalasa adala ny mamaky azy)

Kyrgyzstan: Mpanjaitra navoaka avy tamin'ny maizina

Genderstan no manely ny hazavana azon'ny vehivavy any Kyrgyzstan toy ny voatsindry hazo lena (teo aloha). Tsy mitsahatry ny manjaitra andro aman'alina anaty toerana kely feno milina fanjairana sy vahoaka be ka amidy dolara roa ny singan'akanjo mora vita iray.

Iran: ivelan'ny Oniversite izay Bahai

Shahrahsolh (midika hoe lalambe mankany amin'ny fiadanana), mpamaham-bolongana manaraka fivavahana Bahai, no manoratra fa[Fa] tsy avelan'ny governemanta  hianatra any amin'ny Oniversite izay mpianatra Bahai rehetra any Iran. Ampian'ny mpamaham-bolongana aza moa fa kendren'ny governemanta mihitsy izay haha-anjorom-bala kokoa hatrany izay Bahai any amin'ny fiaraha-monina any.

Costa Rica: Filaharana fiarovana tontolo iainana

Filaharana fahadimy manerantany i Costa amin'ny fiarovana na fitsimbinana ny tontolo iainana manerantany nefa voalohany kosa raha any amin'ny Kaontinanta Amerikana, hoy ny tondro fijerena ny fiarovana ny tontolo iainana navoakan'ny Oniversite Yale sy Columbia. Nireharehan'i mpamaham-bolongana ao amin'ny Out of Costa Rica [es] io valin'ny fanadihadiana nijery ny politikan'ny firenena tsirairay amin'ny fitsimbinana ny tontolo iainana io

Brezila: Nampihatra ny jadona i USA

Nanomboka namoaka andian-dahatsoratra mikendry ny handika ho amin'ny teny paortiogey ny antontan-taratasy ofisialy (an'ny fanjakana) miresaka ny nanohanan'i Etazonia ny fanonganam-panjakana tamin'ny taona 1964  nitranga tany Brezila Luiz Carlos Azenha [pt], Amin'izao fotoana izao moa dia hita ao amin'ny tahirin-kevitry ny Sekoly Ambony momba ny fiarovam-pirenena George Washington no misy ireo antonta-taratasy ireo. Ao amin'ny lahatsorany faharoa no amoahany ny “ hafatra avy amin'ny masoivoho tany Brezila tamin'izany fotoana izany, ho an'ny lehibeny any Washington”.

Mozambique: Nahasambotra kamiao nitondra ankizy maromaro ny polisy

Ity resaka ity dia tohin'ny lahatsoratra efa navoakan'ny namana Tomavana eo ambanimbany eo. Vaovao farany navoakan'ny tontolom-bolongana, Carlos Serra [pt] no nitatitra fa nahatsikaritra kamiao (fiarabe re a!) nitondra ankizy miisa 40 anelanelan'ny 7 ka hatramin'ny 11 taona niainga avy any Nampula, Mozambique ny polisy ao Inchope. Azo inoana fa nangalarina ireo zaza ireo. “ Ny fahalemen'ny rafi-panjakana sy ny rafi-piaraha-monina no manamora ny fanondranana an-tsokosoko sy ielezany amin'izao fotoana izao. Fanapahan-kevitra maro no tsy maintsy ilaina (ho fisorohana ity hala-jaza) ity ka tafiditra amin'izany ny fanankotrihana (na fanavaozana no teny fantatrao kokoa) ny fitsipiky ny heloka bevava (izay efa tamin'ny taona 1876) sy ny fametrahana mazava ny fanondranana an-tsokosoko (halajaza) ho anisan'ny heloka bevava”.

Iràka: 1.000.000 no isan'ny Irakiana maty noho ny ady

“Mahatratra 1 000 000 ankehitriny ny isan'ny Irakiana maty ‘voatifitra’ noho ny fibodoan'ny Etazonia ny taniny, saingy ireo (mpanao politika Amerikana) nankato ny fitsabahan'i Etazonia tany kosa na avy amin'ny “antoko ankavia” na avy amin'ny “antoko ankavanana” dia mbola mitady fialantsiny sy hevitra mandrakariva hanao izay hijanonana any Iràka” hoy Raed Jarrar avy any Iràka nanoratra.

Tonizia: Ny finoan'i Obama

“Tokony hanahy ve aho amin'ny fanaovana ny Islam ho toy ny zavatra mampandositra ny olona? Tsy maintsy hieritreritra ve aho fa mety hahatonga ny olona ho azo fidîna na tsia ny fivavahana arahina olona iray?” hoy ny nosoratan'i Subzero Blue avy any Tonizia, rehefa avy namaky ny voasoratry ny  senatera Barack Obama namaly bontana (valim-panafihana) ny heverina fa lainga ataony momba ny finoana arahiny sy ny lalana politika nodiaviny.

UK: Fanimbazimbana ny tsangambatom-pahatsiarovana fandripahana, noankotrihina

Blogian no namoaka sary ahitana ny tsangambato najoro tany Bretainina lehibe tao Cardiff izay nisy nanimbazimba omaly. Tamin'ny fotoana hanomanana indrindra ny andro manokana ahatsiarovana ny fandripahana sy ho fanajana ilay mpanao gazety sy tonian-dahatsoratra Tiorka-Armeniana Hrant Dink nisy namono herintaona lasa izay tamin'ity volana ity tany Istanbul no nisy nanaisotra ny lakroa nipetaka tamin'io tsangambato io.

Palestina: Nodinganin'i Bloggies 2008 i Azia andrefana

Melohin'ny mpamaham-bolongana Palestiniana Haitham Sabbah ny Bloggies 2008 ho tsy nampiditra ny bolongan'ny faritra Azia andrefana (Atsinanana akaiky ho an'ny tandrefana izay fijery arahin'ny be sy ny maro amin'ny ankapobeny na dia avaratry Madagasikara tsotra izao aza io faritra io: soratry ny mpandika ny anaty fononteny) mba ho afa-mifaninana amin'ny sokajy misy azy amin'ity taona ity (niaraka tamin'ny faritra Afrika izy teo aloha).

Shina: fitohanan'ny fiaran-dalam-by

Noho ny firotsahan'ny ranomandry be loatra any Hunan dia voatohintohina aok'izany ny fifamoivoizan'ny fiaran-dalam-by. Azo jerena ao amin'ny  56.com (zh) ny toe-draharaha ao Guangzhou. Nahazo ny lahatsoratra avy amina mpanao gazety manan-daza iray ny Inmediahk.net, izay nampivoitra fa efa niainana nandritra ny 20 taona farany ity  olan'ny fifamoivoizana eo ampiandrasana ny fetin'ny lohataona (fitsimohan'ny zavamananaina) ity. Nanampy trotraka ny olana efa nihatra no nataon'ity “loza” voajanahary ity.

Iran: Mifanao bizina amin'i Syria sy Iran i Etazonia

 Indro omen'i Ali Mostofi ao amin'ny Iranian.com blog antsika ny rohy amina lahatsoratra iray mikasika ny fifampiraharahana ara-barotra misy eo amin'i Etazonia sy Iran ary Syria.Ampian'ny mpamaham-bolongana moa fa raha nitodika tao amin'ny toe-draharaha anatiny i Etazonia, fa tsy niherikerika ivelan'ny firenena, dia efa ela no nivaha ny olana momba ny Seyyeds[mpitondra fivavahana silamo].

Honduras: Iharana sy vavolombelona famonoana olona

Mbola lohahevitra mafotaka any Honduras amin'izao fotoana izao ny resaka famonoana olona (na heloka bevava), vao nisy mpamaham-bolongana roa indray manko no tratran'ny fanafihana ary nahita maso ihany koa ny fandrobana nampihoro-koditra. Aaron Ortiz ao amin'ny Pensieve [es] ohatra dia voaroba tany amin'ny faritra heverina ho voaro indrindra amin'ny resaka fandriampahalemana sady lalana fizorany isan'andro ny valiziny sy ny solosaina findainy raha hody izy. Fabo Balsech ao amin'ny Diario de un Joven en Medio de la Nada [es] indray dia voasariky ny fahitana lehilahy maromaro miaraka amin'ny fitaovam-piadiana nandroba vehivavy mbola tao anaty fiara teo anoloan'ny Oniversite tany an-toerana indrindra.

Zimbaboe: Vola mety lany daty

Zavatra mampihomehy mampalahelo no hitan'i Aaron avy any Sodana ka zarainy amintsika ary izy io dia momba ny krizin'ny vola mitranga any Zimbabwe: “Tsy afa-milaza aho tsy mbola nisy toy izay hatramin'izay. Namoaka vola misy soratra manao hoe “best before” izany hoe tsara ampiasaina alohan'ny (toy ny fanafody amin'ny ankapobeny) arahina daty ny Governemanta any. Mbolamanamarika izany hoe tahaka ny ahoana tokoa moa ny halalin'ny toe-javatra mampalahelo mihatra amin'ny fiainana andavanandro any Zimbaboe.”

Brezila: feno 24 taona ny hetsiky ny mpiasa tsy manan-tany

Mankalaza ny faha-24 taona nijoroany ny 24 janoary ny vondron'ny mpiasa Breziliana tsy manan-tany (iasana). Namoaka sary fotsy sy mainty mahafinaritra i João Valente Aguiar [pt] ary manazava azy ho fihetsiketsehan'ny vondron'olona miady ho amina endrika fiaraha-monina hafa. Hetsika izay tratran'ny fampisamborana, fampijaliana, ary hatramin'ny famonoana ho faty matetika aza noho ny fikirizana sy ny sarangam-piarahamonina misy ireo mpiasa ireo.”