Akatòny

Fitia Tsy Mba Hetra Hampijoro Tsara Hatrany Ny Global Voices

Mila fanohanana avy amin'ny namana sy ny mpamaky toa anao ny fikambananay hitoerany ho mahaleotena, maimaim-poana, ary hahazaka miasa maharitra!

Manomeza anio

Hijery ny Tenim-Pirenena rehetra? Mandika ny tantaran'ny Global Voices izahay mba ho hitan'ny rehetra ny fitantaran'olo-tsotra manerantany.

Ekoatora: Blaogy Miady Amin'ny Herisetra An-tokantrano

(Fanamarihana: lahatsoratra nivoaka tamin'ny Febroary 2009)

Vao haingana ny fiadidiana ny tanànan'i Guayaquil; any Ekoatora [amin'ny teny espaniola],no namatsy fifaninanana misokatra ho an'ireo blaogera, vao manomboka na efa zatra, mikasika ny lohahevitra manaraka: ”Voaaro ve isika any an-tokantranontsika tsirairay avy?”. Nosafidiana ity lohahevitra ity mba hanazavana ireo olana herisetra anivon'ny tokantrano ary hanolorana vahaolana mba hamongorana azy ireo any amin'ny isan-tokantrano sy anivon'ny vondrom-piarahamonina.

Na nisy tsikera vitsivitsy aza [amin'ny teny espaniola] momba ny dokambarotra natao manodidina ilay fifaninanana ary ahiahy hafa ihany koa, mifandray amin'ny hoe tsy hamorona blaogy fa-tsy ny mba handraisana anjara amin'ilay fifaninanana fotsiny ihany ny sasany, dia tratra ireo tanjona napetraka tany am-boalohany [amin'ny teny espaniola]. Betsaka ihany ireo blaogera nandray anjara tain'ny farany ary nanapaka ny mpitsara. Ireto ireo efatra mpandresy nahazo ny loka vola.

Violencia Discreta [amin'ny teny espanioa] dia mitady ny hampiroboroboana ny fandriampahalemana ao anivon'ny tokantrano, ary avy amin'izany dia mankahery ny fitovian'ny lahy sy ny vavy. I Fernando Landin sy i Princesa Quil no mpanoratra ity blaogy ity. Nanoratra lahtsoratra momba ny lanonana fanomezana ny loka ity farany, izay nanazavany ny antony nanosika azy handray anjara tamin'ilay fifaninanana sy ny hoe ”fa maninona ny vehivavy no voaaro kokoa eny an-dalana noho ny any an-tranony”:

Ese día volví en la tarde y me encontré con una mujer, una de las tantas mujeres que sufren en su soledad de una violencia discreta. Sutilmente le dije que me interesaba conocer su historia, y que podía confiar en mi. Sentí su frustración, la decepción de amar a alguien y luego sufrir la agresión, y aguantarlo por mil razones que no entendemos hasta que abrimos los ojos. Y luego la pregunta: Con quién he estado todo este tiempo?. Luego, pasaba por la Comisaría y siempre estaban llenas de mujeres agredidas, abría los periódicos y ahi estaba alguna mujer asesinada por su cónyuge, caminaba por la calle y ahi estaba alguna mujer con una autoestima por los suelos, desarreglada y sintiendose chiquitita, que seguramente era inferiorizada por alguien. Me dije que está pasando aquí! Me di cuenta que el problema es gravísimo, pero que es tan común que parece que lo hemos asimilado como algo normal, cuando solo demuestra que existe una seria patología que sufre nuestra sociedad.

Tamin'io andro io, nody tany an-tranoko aho tamin'ny tolakandro rehefa nahita vehivavy, iray amin'ireo, marobe, izay mijaly mangina noho ny herisetra tsy hita maso. Nanazava azy tamin-pahatsoram-po aho fa mahaliana ahy ny tantarany ary afaka mahatoky ahy izy. Tsapako ny hatezerany sy ny fahadisoam-panantenanany noho ny fitiavany olona nefa sady miaritra ny daroka ataony, ary ny tsy maintsy iaretany izany noho ny antony aman-jatony tsy afaka takarina raha mbola tsy nisokatra ny maso. Tonga ary ity fanontaniana ity: Iza no niarahako niaina nandritra ireny taona ireny? Avy eo niampita ny fitsarana tao an-tanàna aho, toy ny hatrizay, feno vehivavy niharan'ny fanararaotana, ary nanokatra ny gazety izay nanonona ny trangana vehivavy iray maty novonoin'ny vadiny. Niverina nidina tany amin'ilay lalankely nifanenako tamin'ilay vehivavy very hasin'ny tenany, nikorontam-bolo ary niforitra, tsy misy isalasalana fa satria nisy olona nanambany azy. Niteny irery aho: Fa inona no mitranga eto eh?! Tonga sainga aho tamin'ny naha-zava-dehibe ilay olana, fa sady mahazatra ka toa nampifandraisina tamin'ny zavatra aradalana, kanefa dia mampiseho amintsika fotsiny tsotra izao fa miaina anaty loza mampitebiteby ny fiarahamonintsika.

Hogar Lugar seguro? no anarana nomen'i José Cruz ny bilaoginy. Marihany fa misy ny marimaritra iraisana amin'ny fierreretana fa izay rehetra mitragna aao an-tokantrano dia tafiditra anatin'ny sehatryny fiainana manokana, ary io no manazava amin'ny ampahany ny tsy firesahana ny herisetra an-tokantrano ho fantatry ny daholobe. Mba hanampiana ireo vehivavy hiady amin'ny fanararaotana zakain'izy ireny, dia natsangany ny lisitr'ireo toerana tena tokony halehan-dry zareo  hitadiavany fanampiana, any aminà tanàna roa ao Ekoatora: Quito sy Guayaquil

Blaogy iray hafa mitondra ny anarana mitovy amin'ny an'i José Cruz. Hogar: Lugar seguro? dia noforonin'i William Zea Morales. Nanangona fijoroana vavolombelona maro ary manazava ny fomba niainan'ny vehivavy ekoatoriana enina amin'ny folo ny herisetra ara-batana, ara-tsaina na ara-nofo ataon'ny vadin'izy ireo. Ity ny tantaran'ny vehivavy 54 taona antsoina hoe Isabela:

Lo conocí en la playa el 30 de noviembre de 1994 (2 días antes del cumpleaños de mi niña). Él me confesó su amor, escribió su nombre y el mío en una palmita. Iniciamos el noviazgo y me sentía feliz pues él era muy detallista . La primera señal me la dio una vez cuando me preguntó si yo podía ser su puta. Me indigné y dijo que era broma. Nos casamos en su país de origen, en Europa. A partir de ahí la historia cambió. Me hizo abandonar mis negocios, por lo que yo tenía que pedirle dinero para todo y él me humillaba cada vez que se lo pedía. Me hizo alejarme de mis hijos pues le molestaba que me visitaran. Me llamaba chopa y me decía que yo estaba engordando. El día que cumplimos cinco años de casados me votó de la casa y me dijo: “Ya tú estás pagada”. Busqué ayuda profesional y hoy soy una mujer nueva.

Teny amoron-dranomasina no nihaonanay tamin'ny 30 novambra 1994 (andro roa mialohan'ny fitsingerenan'ny taona nahaterahan'ny zanako vavy). Nilaza azy izy fa tia ahy ary nanoratra ny anarany sy ny ahy teo amin'ny hazo voanio kely iray. Nanomboka niaraka izahay ary nahatsiaro ho sambatra aho satria tena tsara fanahy be izy. Tamin'ny nanontaniany ahy raha tiako ny ho alika vaviny no nisehoan'ny fanimbazimbàna voalohany. Tena tohina aho ary nilaza izy fa vazivazy izany. Tany amin'ny tanàna niaviany tao Eoropa no nivadianay. Nanomboka teo, niova daholo ny zava-drehetra. Nasainy niala tamin'ny asako aho ary, noho izany, nila nangataka vola ho an'ny zavatra rehetra ary ary tsy nisy fotoana tsy nahafahany nanala baraka ahy. Nasainy nifanalavitra tamin-janako aho satria nanelingelina azy ny fitsidihan'izy ireo. Nomeny anaram-bosotra manambany aho ary nilaza tamiko izy fa nihanatavy aho. Tamin'ny andro fahadimy taonan'ny nivadianay dia noroahany hiala ny trano aho ary hoy izy: ” Efa voakarama tsara ianao izay.” Nangataka fanampiana aho mba hitadiavana asa ary ankehitriny dia vehivavy vaovao aho.
Tsy nahazo loka ny Prevenciòn de Violencia Intrafamiliar, Guayaquil [amin'ny teny espaniola] saingy nahazo ny Fanomezam-boninahitra Voalohany. Psikology ary mitondra ny anarana hoe Juan Robles Chang ny mpanoratra ilay blaogy. Maneho hevitra mikasika ireo fomba sy toeria maro isan-karazany izay mahatonga ny fisorohana ny herisetra an-tokantrano ho siansa izy. Manolotra sary vitsivitsy izy mikasika ireo adihevitra niseho nandritra ny Andro iraisam-pirenena ho an'ny zon'ny Ankizy tamin'ny novambra 2008 .

Manampy ireo Ekoatoriana hivoaka amin'ny fahanginany manoloana ny herisetra an-tokantrano ireo blaogy ireo.

Atombohy ny resaka

Mpanoratra, azafady hiditra »

Torolalana

  • Miandry fanekena ny hevitra rehetra. Aza alefa in-droa ny hevitra.
  • iangaviana ianao haneho fifanajàna amin'ny hevitra rehetra. Tsy ekena ny hevitra feno fankahalàna, vetaveta, mamely olona manokana.