Akatòny

Fitia Tsy Mba Hetra Hampijoro Tsara Hatrany Ny Global Voices

Miasa mafy isan'andro ireo mpirotsaka an-tsitrapo manerantany ato amin'ny fikambananay hitondra ho anao ireo tantara tsy voatatitra manerana izao tontolo izao -- Saingy tsy afa-manao izany samirery tsy misy ny fanampianao izahay. Tohano amin'ny alalan'ny fanomezana (fitia tsy mba hetra) hoan'ny Global Voices ireo tonia, mpahay teknolojia, mpanentana ara-piarovana ato aminay!

Manomeza anio

Hijery ny Tenim-Pirenena rehetra? Mandika ny tantaran'ny Global Voices izahay mba ho hitan'ny rehetra ny fitantaran'olo-tsotra manerantany.

Ethiopia Latsaka An-Katerena : ‘Pikantsary Farany Ho An'ny Fitondrana Tsy Refesimandidy Mahery Setra'?

Students at Haromaya University displaying what has become the official anti-government gesture. Photo shared widely on social media.

Mpianatra ao amin'ny Oniversiten'ny  Haromaya mampiseho ny fihetsika lasa ofisialy manohitra ny governemanta . Sary nozaraina betsaka tao amin'ny media sosialy.

Nanambara ny hamehana mandritra ny enimbolana ny Filankevitry ny Minisitra Ethiopiana taorian'ny  hetsi-panoherana ny governemanta maromaro nahafatesan'olona tao amin'ny faritra Oromia sy Amhara , fihetsika izay nolazain'ireo Etiopiana sasany an-tserasera ho toy ny mampidi-doza sy mahakivy.

Nisy fihetsiketsehana tsy tapaka tao Oromia nanomboka tamin'ny Novambra 2015. Nanomboka izany tany am-boalohany ho setrin'ny drafitry ny governemanta mba hanitarana ny renivohitra Addis-Abeba any amin'ny manodidina ny toeram-pambolena any Oromia . Fa tsy ela anefa dia nivelatra ny hetsi-panoherana hitakiana fizakan-tena bebe kokoa, fahafahana sy fanajana ny mari-panondroana ara-pokon'ny vahoaka Oromo izay efa niaina rafitra fanilikilihana sy fanenjehana tao anatin'ny 25 taona farany.

Nampiasa hery nahafatesan'olona tamin'ireo mpanao fihetsiketsehana ny manampahefana. Olona 52 no maty vao haingana raha kely indrindra tao amin'ny fivoriana fanatontosana ny fety Irreecha tao Oromia, rehefa nitifitra baomba mandatsa-dranomaso sy bala tena izy ny mpitandro ny filaminana ka niteraka fifanosehana hitsoaka.

Nisy hetsika toy izany ihany koa nitranga tao Amhara. Samy naneho ny fihantsiana tamin'ny fahefan'ny vondrom-poko Tigray eo amin'ny tontolo politikan'i Ethiopia. 6 isan-jaton'ny mponina ny Tigray, kanefa manana toerana betsaka amin'ny fahefana ao amin'ny firenena, nefa zara raha mitana toerana vitsy ao amin'ny governemanta kosa ny vondrom-poko lehibe indrindra ao amin'ny firenena, Oromos manana ny 34%-n'ny mponina, sy ny Amharas manana ny 27%.

Niaraka tamin'ny fotoan'ny fanakatonana ny tolotra aterineto rehetra tamin'ny finday naharitra fito andro fara fahakeliny ny fanambarana ny hamehana tao amin'ny firenena. Niantehitra tamin'ny media sosialy ny hetsika mba handaminana ny hetsi-panoherana sy hitondra hafatra ho an'ny mpijery iraisampirenena.

Nohelohina hatraiza hatraiza ny hamehana. Nangataka ny governemanta Ethiopiana mba hampitsahatra ny fampiasana ny hamehana ho antony ahatongavana amin'ny fanitsakitsahana ny zon'olombelona ao amin'ny firenena ny Fikambanana mpiaro ny zon'olombelona ao Ethiopia. Na izany aza, nilaza ny Praiminisitra Ethiopiana Hailemariam Desalegn fa “Tsy hanitsakitsaka ny zon'olombelona fototra nosoratana tao amin'ny lalàm-panorenana Etiopiana, ary tsy hisy fiantraikany ihany koa eo amin'ny zo diplomatika voatanisa tao amin'ny  Dinan'i Viena” ny hamehana.

Nanamarika ny mpikatroka ny zon'olombelona Etiopiana Soleyana manoloana ny fanambarana hoe:

Fantatsika rehetra ny dikan'ny hoe  #Hamehana, Tandindonin-doza mitatao ireo ahiahiana mahazatra (ny namana sy mpikatroka fantatsika). #Ethiopia

Nanamarika i Hallelujah Lulie, mpianatra ambaratonga ambony eny amin'ny oniversite :

Fanjakan'ny hamehana foana i Ethiopia hatramin'izay. Fampiharana ny fehezan-dalàna fanao mahazatra fotsiny izany. #OromoHetsipanoherana #Ethiopia

Nanontany i Elphas Odegu, olom-pirenena Keniana iray tao amin'ny Facebook :

Where is that useless club of criminals calling itself AU [African Union]?sadly its based in the capital of that despot.

Aiza ilay fikambanan-jiolahy tsy misy ilàna azy miantso ny tenany ho UA [Vondrona Afrikana ]? Mampalahelo fa eto an-drenivohitry ny mpanao didijadona no misy azy.

Ao an-drenivohitra Ethiopiana Addis-Abeba no misy ny foiben'ny Vondrona Afrikana.

Nanoratra tao amin'iray amin'ireo bilaogy Ethiopiana tranainy indrindra, Nazret, i Alem Mamo hoe fanjakana mamita-tena ny fitondrana Ethiopiana. Nampitahainy ny zava-misy tao Ethiopia sy Libya tamin'ny fitondran'i Muhammar Gaddafi faramparany:

In 2011, during the Libyan uprising, Muammar Gaddafi was asked about the rebellion engulfing the country to get rid of his regime. Gaddafi’s response was pure self-deception. He said “I am loved by all my people, and there are no protests in Tripoli.” He also said true Libyans had not demonstrated but those who had come on to the streets were under the influence of drugs supplied by al-Qaeda and they are thugs and mercenaries.

At a news conference on Monday, October 10, 2016, the TPLF [Tigrayan People's Liberation Front] regime’s spokesperson, Getachew Reda, denied there was a locally organized uprising in the country. Instead, he singled out Eritrea and Egypt as sources of backing for “armed gangs

Tamin'ny 2011, nandritra ny fitroarana Libyana, nanontaniana momba ny fikomiana mandifotra ny firenena amin'ny fanesorana ny fitondrana i Muammar Gaddafi. Famitahan-tena mazava ny valin-tenin'i Gaddafi. Hoy izy hoe “Tia ahy ny vahoakako rehetra, ary tsy misy hetsi-panoherana eto Tripoli.” Nilaza ihany koa izy fa tsy manao fihetsiketsehana ny tena Libiana  fa ireo izay midina an-dalambe dia voatariky ny zava-mahadomelina nomen'ny Al-Qaeda ary jiolahimboto sy mpikarama an'ady izy ireo.

Nandritra ny vaovaon'ny fihaonambe tamin'ny Alatsinainy 10 Oktobra 2016, nandà ny fikonokononana fikomiana tao amin'ny firenena ny mpitondra tenin'ny fitondrana TPLF [ Mandam-panafahana ny Vahoaka Tigrayana] , Getachew Reda. Fa nanasongadina an'i Eritrea sy Ejipta ho toy ny loharanom-panohanana ny “andian-jiolahy mitam-piadiana” kosa izy.

Niantso ny hamehana ho “fampisehoana mampihomehy” i Mamo, ary nanamarika fa ity no karatra farany ho an'ny Mandam-panafahana ny Vahoaka Tigrayna (TPLF):

There is nothing the regime was not doing before the declaration of the state of emergency that it is going to do now. It is well documented by credible human rights organizations, such as Human Rights Watch and Amnesty International, that the regime arbitrarily arrests, search homes with out a warrant, exercises extrajudicial killings, torture and a whole host of human rights violations. So, what is left? What different authority or power would be given to the security forces? The declaration of the ‘state of emergency’ is a comedy, except we can’t laugh!

TPLF is a regime that has overstayed a welcome that it didn’t have in the first place. Twenty-five years of repression, polarization and institutional terror is the only mechanism that kept it in power. Now, the people of Ethiopia from all corners, age, religion, and identity have spoken in one chorus: Enough! The declaration of a state of emergency is the last card all authoritarian regimes play while they are being shown they way out. In essence, the state of the emergency is the last gasp of a dying regime to feed their own self-deception and denial.

In the end, neither the self-deception nor the glowing words of their external supports can save authoritarian regimes from their demise. Any government can only govern with the consent and mandate of the people. A regime that absurdly claims that have won 100% of the vote has neither the consent nor the mandate to govern. In Ethiopia we are witnessing the last sequence of a brutal authoritarian regime, state of emergency and the end!

Tsy misy izay tsy nataon'ny fitondrana talohan'ny fanambarana ny hamehana izay ataony ankehitriny. Efa nohadihadian'ny fikambanana mpiaro ny zon'olombelona azo itokisana izany, toy ny Mpanara-maso ny Zon'olombelona (HRW) sy ny Amnesty International, fa manao fisamborana amin'ny alalan'ny tondro molotra ny fitondrana, manao fisavana trano tsy misy taratasy momba izany, mampihatra ny famonoana ivelan'ny fitsarana, manao fampijaliana sy manitsakitsaka ny zon'olombelona maro be. Noho izany, inona sisa? Inona ny fahefana na hery omena ny mpitandro ny filaminana? Sarimihetsika ny fanambarana ny ‘hamehana’, saingy hoe tsy afaka mihomehy isika!

Fitondrana maharitra eo amin'ny fahefana izay tsy hananany aloha voalohany indrindra ny TPLF . Dimy amby roapolo taonam-pamoretana, fampisaraham-bazana sy rafitra fampihorohoroana no hany rafitra sisa miaro azy eo amin'ny fahefana. Ankehitriny, miara-manandra-peo ny olona ao Ethiopia avy any amin'ny vazan-tany, sokajin-taona,  fivavahana, sy mari-panondroana rehetra any hoe: Aoka izay! Ny fanambarana ny hamehana no karatra farany lalaovin'ny fitondrana jadona rehetra rehefa aseho azy ireo ny lalan-kivoahana. Amin'ny ankapobeny, ny hamehana no fialan'aina ho an'ny fitondrana efa ho faty mba hamahanany ny famitahan-tenany sy ny fandavany.

Amin'ny farany, tsy afaka hamonjy ny fitondrana tsirefesimandidy amin'ny fionganana na ny famitahan-tena, na ny teny fanohanana ivelany mamirapiratra. Amin'ny alàlan'ny fankatoavana sy ny fe-potoana omen'ny vahoaka ihany no ahafahan'ny fitondram-panjakana mitondra. Ny fitondrana milaza amim-pahadalana fa nahazo 100% tamin'ny fifidianana dia tsy manana  ny fankatoavana na ny fotoana hitondrana. Manatrika ireo pikantsary farany amin'ny fitondrana tsirefesimandidy isika eto Ethiopia, ny hamehana sy ny farany!

Na izany aza, tsy miombon-kevitra tamin'ireo izay miantso ho amin'ny demokrasia tao amin'ny firenena i Abay Rebel raha naneho hevitra tamin'ny lahatsoratra :

Right now Ethiopia needs pure dictatorial regime like North Korea, China, Russia. No need for anarchy in the name of fake democracy.

Amin'izao fotoana izao ,mila fitondrana jadona hiringiriny tahaka an'i Korea Avaratra, Shina, Rosia i Ethiopia. Tsy ilaina ny korontana amin'ny anaran'ny demokrasia sandoka.

Atombohy ny resaka

Mpanoratra, azafady hiditra »

Torolalana

  • Miandry fanekena ny hevitra rehetra. Aza alefa in-droa ny hevitra.
  • iangaviana ianao haneho fifanajàna amin'ny hevitra rehetra. Tsy ekena ny hevitra feno fankahalàna, vetaveta, mamely olona manokana.