Akatòny

Fitia Tsy Mba Hetra Hampijoro Tsara Hatrany Ny Global Voices

Miasa mafy isan'andro ireo mpirotsaka an-tsitrapo manerantany ato amin'ny fikambananay hitondra ho anao ireo tantara tsy voatatitra manerana izao tontolo izao -- Saingy tsy afa-manao izany samirery tsy misy ny fanampianao izahay. Tohano amin'ny alalan'ny fanomezana (fitia tsy mba hetra) hoan'ny Global Voices ireo tonia, mpahay teknolojia, mpanentana ara-piarovana ato aminay!

Manomeza anio

Hijery ny Tenim-Pirenena rehetra? Mandika ny tantaran'ny Global Voices izahay mba ho hitan'ny rehetra ny fitantaran'olo-tsotra manerantany.

Tsy Ny Mpampianatra Rehetra No Voasolo Tena Tamin'ireo Hetsi-panoherana Mahery Vaikan'ny Sedikà Tao Meksika

Gabriel Páramo y Laura Martín: Maestros que sí trabajan en México. Imagen del autor.

Gabriel Páramo sy Laura Martín: Mpampianatra miasa any Meksika. Sary avy amin'ny mpanoratra.

Mendri-pideràna ny asa fampianarana ny hafa, indrindra fa ny tanora, mba hahay mampiasa ny fitaovana izay ahazoana fahalalàna. Any amin'ny firenena toa an'i Meksika, izay “tsy marim-pototra sy ratsy” ny fivoarana ara-panabeazana, araka ny voalazan'ny Fikambanana ho Fiaraha-miasa Ara-toe-karena sy Fampandrosoana,  dia matetika tsy ahitana vokatra ny ezaka sy ny fikelezana aina isan'andro ataon'ireo mpampianatra ao an-dakilasiny.

Tsy nahasakana ireo mpampianatra any Meksika tsy hiaraka amin'ny sendikàn'ny mpandrindra nasionalin'ny mpiasan'ny fanabeazana (CNTE) izany, izay hatramin'ny 2016 dia nanao hetsika mahery vaika ho fanoherana ny fanovàna ny lalàm-panabeazana izay, ankoatra ny zavatra rehetra , dia mitaky ny tomban'ezaky ny mpampianatra.

Amin'io lafiny io dia nanapa-kevitra izahay ny hanontany ny hevitr'ireo mpampianatra tsy miaraka amin'ny CNTE momba izay heviny sy ny fijeriny ny olana mba hanomezana fomba fijery iray izay raha ny mahazatra dia tsy ataon'ireo masoivohom-baovao goavana any Meksika ho lohateny lehibe.

Natombokay tamin'i Gabriel Páramo, profesora izay mampianatra ireo mpianatra ao amin'ny dingana voalohany nandritra ny 21 taona, tao amin'ny Sekoly fianarana ho mpanao gazety ao Carlos Septién García any Mexico City ny 16 taona tamin'ireo. Nanontanianay azy indrindra ny resaka manodidina ny CNTE sy ny zavatra takian-dry zareo amin'ny governemanta.

Global Voices (GV):  Amin'ny maha-mpanabe, sorena amin'ny fanakanana ny làlana sy ny fihaonan-dàlana ataon'ny mpiara-miasa aminao mba hihainoana ny fitarainany ve ianao ? 

Gabriel Páramo (GP): Como docente no me siento agraviado. Creo que cuando las opciones legales se cierran, cuando hay manipulación de la información, cuando el poder se escuda en términos como eficiencia y productividad para castigar al trabajador y reducir sus derechos, es necesario tomar medidas extremas.

No todas las exigencias son legítimas, como la herencia de plazas, aunque, ¿alguien ha escuchado que se herede plazas pobres en la montaña o en comunidades indígenas?

Gabriel Páramo (GP): Amin'ny maha-mpanabe, tsy mahatsiaro tafintohina amin'izany aho. Heveriko fa rehefa mihidy ny fahafahana omen'ny lalàna, rehefa misy ny fanodinkodinam-baovao, rehefa miafina ao ambadiky ny teny toy ny hoe fahombiazana sy famokarana ireo eo amin'ny fitondrana mba hanasaziana ireo mpiasa sy hanesorana ny zony, dia ilaina ny fepetra hentitra.

Tsy ara-drariny avokoa ny fitakiana rehetra — toy ny fandovàna toerana eo amin'ny asa — na izany aza, efa nisy nandre ve fa nisy nandimby ny toeran'ny mahantra iray teny an-tendrombohitra na tany amin'ny fiarahamonina vazimba ?

Nalain'i Páramo  ohatra tamin'ny valinteniny ny ” fandovàna toerana ” amin'ny asa, na famindràna ny asa fampianarana amin'izay nofidian'ilay mpampianatra handimby azy rehefa maty izy, tombontsoa tian'ny mpikambana ao amin'ny CNTE harovana.

GV:  Ahoana no hanazavanao amin'ny mpihaino iraisam-pirenena ny zavatra nitranga niarahana tamin'ny CNTE tato anatin'ny volana vitsivitsy ?

GP: Tanto la CNTE como el Sindicato Nacional de Trabajadores de la Educación son uniones laborales que durante años han funcionado como parte del modelo corporativista del Estado mexicano.

La caída del Partido Revolucionario Institucional [en el año 2000] con Vicente Fox y Felipe Calderón [presidentes del país entre 2000 y 2012] debilitó los lazos de dichos sindicatos con el gobierno; a su regreso al poder el Partido Revolucionario Institucional descubrió que ya no los controla totalmente y ahí sobrevino el conflicto.

Además, las bases magisteriales [quienes integran éstos sindicatos] se politizaron y emprendieron reivindicaciones que sobrepasaron a los líderes cupulares.

GP: Ny CNTE sy ny syndikà nasionalin'ny mpiasan'ny Fanabeazana (Sindicato Nacional de Trabajadores de la Educación) dia samy sendikà niasa ho modelin'ny vondrona miaro ny tombotsoan‘ny fanjakana Meksikana nandritra ny taona maro.

Ny faharavan'ny Antoko Revolisionera najoron'ny andrim-panjakana-  (Institutional Revolution Party) [tamin'ny 2000] niaraka tamin-dry Vicente Fox sy Felipe Calderón [ Filohan'i Meksika tamin'ny 2000-2006, 2006-2012] no nampigoragora ny fifandraisan'ireo sendikà voalaza teo aloha ireo sy ny governemanta. Rehefa tafaverina teo amin'ny fitondrana ny Institutional Revolutionary Party dia fantany fa tsy ho voafehiny intsony ny sendikà — io no niandohan'ilay fifanolanana.

Ambonin'izany, nanjary nanana endrika politika sy nanomboka nanao fitakiana izay tsy voavahan'ireo lehibeny ireo mpampianatra any amin'ny fototra [ izay mamorona ireo sendikà ireo].

Tsara ho marihana fa tamin'ny fiandohan'ny taona 2013, voadoana mafy ny iray amin'ireo vondrona sendikaly voalaza eo ambony ireo, tamin'ny fisamborana an'i Elba Esther “La Maestra” (Ilay mpampianatra) GordilloIt, izay nitarika ny Sendikà Nasionalin'ny Mpiasan'ny Fanabeazana ary miatrika fiampangana momba ny famotsiam-bola sy fikambanan-jiolahy, amin'izao fotoana izao.

Mba ahazoana hevitra maro momba io resaka io dia niresaka tamin'i Laura Martín (@laumartinm ao amin'ny Twitter) izahay. Mampianatra kilasy ambaratonga samihafa ao aminà Oniversite iray tsy miankina izy.

GV: Hafiriana izay no nampianaranao ?

Laura Martín (LM): Desde el año 2003. Lo que me motivó fue la admiración que tenía hacia algunos profesores. Me entusiasmaba la dedicación y el respeto con el que impartían las clases. El ser catedrática me ha llevado también a seguirme preparando continuamente, estudiando una maestría y tomando numerosísimos cursos de formación y actualización docente así como de desarrollo humano.

Laura Martín (LM): Hatramin'ny 2003. Ny fibanjinako ireo mpampianatra ahy sasany no nandrisika ahy. Ny fitiavana sy ny fanajana natolotry ry zareo rehefa nampianatra izy no nanome hery ahy. Mbola namela ahy hanohy ny fianarako ihany koa ny maha-pampianatra ahy, hanao ny masters-ko  ary hanao fiofanana mitohy sy fianarana mampianatra, hatramin'ny fivoaran'ny olombelona.

GV: Heverinao ve fa voahaja tsara ny asa fampianarana eto Meksika ? Tsara ve ny fijerin'ny fiarahamonina ny mpampianatra ? 

LM: Lamentablemente en la actualidad el magisterio nos deja en vergüenza, la profesión no es respetada, la imagen que tenemos los maestros es pésima ante la sociedad. La gente considera que toda persona que es profesor es burócrata, flojo, conformista, corrupto e inculto, cuando en realidad existimos personas comprometidas con la labor y aclaro que mi formación académica no es la docencia, pero tengo la responsabilidad en formar futuros profesionistas y contribuir a su crecimiento profesional y personal.

LM: Indrisy, mahamenatra ny asa fanabeazana amin'izao fotoana izao, tsy voahaja ny asa, sary mampatahotra no ahitan'ny fiarahamonina ny mpampianatra. Heverin'ny maro fa mpiasa birao ny mpampianatra rehetra, kamo, mpanara-drenirano, mpanao kolikoly ary tsy mahay miaina, nefa ny marina dia misy maro aminay no nanokan-tena ho amin'io asa io. Tiako hazavaina fa na dia tsy momba ny fanabeazana aza ny fianarana fototra nataoko, dia andraikitro ny mampianatra ireo mpiasa hoavy sy mandray anjara amin'ny fampivelarana azy ireo amin'ny asa sy amin'ny maha-izy azy.

GV: Mpampianatra tany amin'ny sekoly fanabeazana fototra amin'ny sekolim-panjakàna ny reninao. Inona no lazainy momba ny hatezerana ateraky ny hetsi-panoherana ataon'ny CNTE eto Meksika ?

LM: Está muy triste y preocupada por estos movimientos. Durante casi 40 años ella fue una profesora dedicada a sus alumnos, comenzó a dar clases en escuelas con niños en condiciones de extrema pobreza, en los tiraderos de basura de la hoy gentrificada zona de Santa Fe; jamás faltó a dar clases por ir a marchas y siempre estuvo dispuesta a la evaluación realizando exámenes que la hicieran subir peldaños en la carrera magisterial.

Durante todos los años de su servicio, le tocó ver muchas cosas indignantes del comportamiento de sus compañeros, desde la maestra que tejía en clases y utilizaba la frase hacen como que me pagan, entonces hago como que trabajo”, el que bebía alcohol detrás del estante, la sobrina de una inspectora que estaba en nómina pero sólo hacia acto de presencia cada quincena a recoger su cheque y la que con faltas de ortografía ponía a los alumnos a escribir 100 veces alguna frase.

Este es el perfil de algunos de los maestros que están protestando en las manifestaciones.

LM: Tena malahelo sy miahiahy noho irey hetsika ireny izy. Nandritra ny 40 taona no nanolorany tena ho mpampianatra. Ny fampianarana ny ankizy miaina anaty fahantrana lalina tany amin'ny toerana fanariam-pako, tany amin'ny faritr'i Santa Fe izay efa nivoatra amin'izao fotoan izao, no nanombohany nampianatra. Tsy mbola namela ny kilasiny tamin'ny fandehanana migrevy izy sady vonona mandrakariva hiatrika ireo fanadinana izay nahafahany nisondrotra tamin'ny asa fampianarany.

Vavolombelon'ireo fitondrantena mahatezitra maro nataon'ny mpiara-miasa taminy izy nandritra ny fotoana naha-mpampianatra azy : ny mpampianatra izay nanao bà nandritra ny fotoam-pianarana sady niteny hoe ” mody mandoa ny karamako ry zareo dia mody mampianatra aho ” ; ny mpampianatra izay nisotro toaka tao ambadiky ny talantàlana ; ny zanakavavin'ny iray tampo tamin'ilay mpanaramaso ny fanabeazana izay tao anatin'ny andoavam-bola nefa isaky ny tapa-bolana ihany vao nitranga haka ny taratasim-bolany sady nanery ny mpianatra handika fahezanteny vitsivitsy in-100 — miaraka amin'ny tsipelina diso

Ireny karazana olona ireny no misolo tena ny sasany amin'ireo mpampianatra manao hetsi-panoherana

.Nanararaotra ilay fotoana ihany koa i Martin mba hanadihadiana ilay hetsika lavareny :

LM: ¿Qué hay detrás de los intereses de los líderes sindicales, que van más allá de las inconformidades a la reforma educativa? ¿por qué a este movimiento se están uniendo grupos que no pertenecen al magisterio?

Los más afectados son sin duda los alumnos que llevan meses sin tomar clases, lo que ocasiona una recesión en la educación, ¿qué pasará con estos niños que supuestamente son el futuro de México?

LM:  Inona no ao ambadiky ny tombotsoan'ireo mpitarika sendikaly ? Moa ve misy zavatra amboniny ny tsy fanekeny ny fanavaozana ny fanabeazana ? Nahoana no manatevina laharana ilay hetsika ireo vondrona tsy misy ifandraisany amin'ny fanabeazana.

Tsy isalasalàna, fa ireo mpianatra izay tsy nianatra nandritra ny volana maro no voa mafy . Izany no mahatonga ny fitontonganan'ny fanabeazana. Inona no hanjo ireo ankizy heverina fa hoavin'i Meksika ?

Misy fanentanana ihany ka mivoaka mitsitaitaika ao amin'ny media sosialy manohana ireo mpampianatra mbola miasa sy manaiky ny tombana.  Ao amin'ny Twitter, miavaka indrindra ilay tenifototra  #CreoEnLosMaestros (#MinoIreoMpampianatraAho)  :

” Ho an'ireo mpampianatra tsara rehetra : Mirary soa amin'ny fanadinanareo”  #MinoIreoMpampianatraAho

#Mpampianatra tonga lafatra miatrika ny #TombanEzaka ao amin'ny Foiben'ny Fampirantiana #Tlaxcala #MinoIreoMpampianatraAho

Ankoatry ny zava-misy ankehitriny dia mpampianatra meksikàna maro no mahafoy ny tenany ho amin'ny asa ataony ho an'ny mpianany. Fahafoizan-tena antenaina fa hitondra vokatra tsy ho ela izany.

Atombohy ny resaka

Mpanoratra, azafady hiditra »

Torolalana

  • Miandry fanekena ny hevitra rehetra. Aza alefa in-droa ny hevitra.
  • iangaviana ianao haneho fifanajàna amin'ny hevitra rehetra. Tsy ekena ny hevitra feno fankahalàna, vetaveta, mamely olona manokana.