Akatòny

Fitia Tsy Mba Hetra Hampijoro Tsara Hatrany Ny Global Voices

Mila fanohanana avy amin'ny namana sy ny mpamaky toa anao ny fikambananay hitoerany ho mahaleotena, maimaim-poana, ary hahazaka miasa maharitra!

Manomeza anio

Hijery ny Tenim-Pirenena rehetra? Mandika ny tantaran'ny Global Voices izahay mba ho hitan'ny rehetra ny fitantaran'olo-tsotra manerantany.

Korea Atsimo: Nahatezitra ny olona ny nandraisana ny zanakavaviny (minisitra) hiasa.

Trangam-piainana tsy rariny nefa dia fahita n'aiza  n'aiza: mora mahazo asa kokoa , na farafaharatsiny manana tombon-dàlana mankany amin'ny fahombiazana ireo olona avy amina ankolafim-piarahamonina manana tombony manokana. Ireo avy amin'ny saranga tsy dia manao ahoana loatra, etsy andaniny, tsy maintsy mifofotra mafy mazàna mba hahatody ny faran'ny volana.

Any Korea Atsimo, tsy ela akory izao dia nandrakotra ny pejy voalohan'ny gazety nandritra ny andro maro sy nampivonto fo ny vahoaka ny fanomezana asa ny zanakavavin'ny Minisitry ny Raharaham-bahiny. Ny tsindry vokatry ny hatezeram-bahoaka dia nanosika ilay minisitra hiala ary nitarika ny governemanta hiverina hampiato itony fomba fanao  ‘manokana ho fandraisana mpiasa’ itony.

Raha araka ireo fitateram-baovao nivoaka avy ao an-toerana, Yu Hyun-sun, 35 taona dia nampidirina niasa tao amin'ny ministeran'ny raharaham-bahiny izay ny rainy, Yu Myung-hwan, ihany no minisitra tao. Ramatoa Yu  dia nanao fangatahana asa tamin'ny goverenemanta, manana ny laharana Dingana faha-5 nandritra ny fotoana napetraky ny ministera ho ‘fandraisana mpiasa manokana’, ary efa niomana handray ny asany mihitsy raha nipoaka tampoka ity tantara be eto amin'ny firenena ity. Raha ny marina dia ity no fanindroany namenoan-dRamatoa  Yu  an'io fangatahana asa io; tamin'ny andrana voalohany nataony, tsy tafita tamin'ny dingana voalohany izay fanivanana ny antontan-taratasy izy satria efa lany andro mampanankery ny filazam-pahaizana teny vahiny nanany. Tamin'io fihodinana manokana handraisana mpiasa io dia tsy nàka olona na iray aza ny ministera, ny  tolotr'asa hafa vaovao herinandro vitsy taty aoriana, no nanokatra indray ny varavarana ho an-dRamatoa  Yu. Ramatoa Yu dia afa-nametraka valina fitsapana fahaizana teny vahiny hafa izay nataony teo anelanelan'izany, sady novàna sy nohamaivanina rahateo ny fomba natao ho fandraisana mpiasa ka lasa dingana roa sisa, dia ny fijerena ny antontan-taratasy sy  ny dinidinika. Nahazo ny isa ambony ka tafavoaka tamin'ny dinidinika Ramatoa Yu. Izy irery no tokana voaray nandritra izay fihodinana manokana ho fandraisana mpiasa izay.

Ny gazety Ilyo Journal (the Sunday Journal – Gazetin'ny andro Alahady) izay miresaka indrindra indrindra ireo honohono mikasika ny politika sy ny fandraharahana, tamin'iny taona lasa iny,  dia namoaka lahatsoratra momba ny tsy maha matihanina an-dRamatoa  Yu, sy ny fitondrantenany toy ny mifanahin-jaza nandritra ny naha-mpiasa ambony azy tamina departemanta hafa tao amin'io ministera io ihany. Raha araka izay ambaran'ilay tatitra, tsy tonga niasa nefa tsy nisy fampilazàna mialoha Ramatoa  Yu Hyun-sun indray andro izay ary dia ny reniny no niantso ny tale mpiandraikitra sy nialatsiny noho ny zava-nisy. Ny andro nanaraka io dia niteny tam-pahatsorana tamin'i  Yu ilay tale hoe  “Nahoana no tsy ianao mivantana no niantso, nahoana no ny reninano no nifampiresaka tamiko?” ary ny valiny azo avy taminy dia hoe “ raha ny marina dia ny raiko no nilazako mba hiantso, saingy i neny no niantso anao tamin'ny toerany.”

Tamin'izany fotoana, noraisin'ny maro ho toy ny honohono tsy mitombina  ilay lahatsoratra, saingy ankehitriny izy io dia tanisain'ireo tatitra saiky any anatin'ireo gazety samihafa liana tamin'ilay tantara. Izany dia taloha kelin'ny nitobahan'ny fanamarihana avy amin'ireo mpampiasa maro tanatin'ireo media hafa izay nanampy trotraka ny tantaran'ireo fomba ratsin'i  Yu sy ny fiankinan-dohany amin'ny ray aman-dreniny. Iray amin'ireo mpamoaka vaovao ao an-toerana, mitanisa minisitra iray tsy mitonona anarana , no mitatitra fa ‘Praiminisitra Lefitra Fahatelo’ no fiantsoana an'i Yu tao amin'ny ministeran'ny raharaham-bahiny, ary maro ireo mpiara-miasa tsy mahazo aina rehefa midehadehaka noho ny anaran-drainy i Yu, izay fanaony matetika rahateo.

Mety ho azo namaivanina ihany ny fandraisana ity tranga ity, ho toy ny tranga maningan'ny kolikoly, raha tsy niseho tamina vanim-potoana saro-pady toy izao. Nanome laka tafahoatra ny fepetra manokana ho fandraisana mpiasa ny governemanta, mitarika ny fihenan'ny isan'ireo olona voaray amin'ny alalan'ireo fifaninanam-pirenena ampanaovina ny olon-tsotra. Tany amboalohany ny ministeran'ny raharaham-bahiny dia nihevitra ny handray ny 50 isan-jaton'ireo mpiasa vaovao ho ao aminy tamin'ny alalan'ireny fomba manokana fandraisana ho mpiasa ireny, saingy androany dia nihemotra sy nilaza fa mety hofoanana izany tetika izany.

Ny fifaninanam-pirenena dia noheverina ho ny hany fomba tokana ahafahana manome vintana mitovy an'ireo rehetra mifaninana, tsy hijerena ny sarangam-piarahamonina na ny dingana vita teo amin'ny fandrantoana fahaizana. (misimisy kokoa momba izay tantara izay no eto). Raha toa ny governemanta manandrana ny hamàrana ity tantara ity noho ny amin'ny fahasamihafana, ny vahoaka kosa manantena fa mbola hitoetra foana ity rafitra efa nanjaka ampolon-taonany maro ity. Nanameloka ilay fepetra manokana fandraisana ho mpiasa ny avy amin'ny mpanohitra ka manondro azy io ho toy ny varavarana misokatra ho an'ireo lava tanan'ankanjo / mahalala olona sy manana diplaoma ambony, indrindra indrindra fa hoe olona nahazo ‘doctorat’ avy any Etazonia. Matetika dia nofinofy sarotra tanterahana ho an'ireo olona avy amin'ny sarangam-piarahamonina antonontonony ny hanohana ara-bola fandratoam-pahalalana mandritry ny taona maro any Etazonia raha tsy mahazo fanampiana manokana avy amina fikambanana na mahazo vatsim-pianarana.

Manameloka tanteraka an'izany araka izay tratry ny heriny raha ny vahoaka, saingy ireo mpitoraka bilaogy sasany ao Korea Atsimo dia nampitandrina ny mponina tsy hanao tsoak'hevitra ankamehana loatra. Sosmikuru dia nanamarika fa maivana loatra ny handray fepetra miainga amin'ny fahavoazana naterak'ireo tranga tsy ara-dalàna tany aloha.

(이러한 일이 일어난) 최우선적인 이유는 민중들이 과거 몇 십년 전부터 비리로 그렇게 직위를 세습하는 사람들을 수도 없이 보아왔기 때문이다. 비단, 어떤 공무 고위 관료직만이 아니라 기업에서 취직을 할 때도, 그 기업에 연줄이 있으면 취직이 되는 것을 보아왔기 때문에 어떤 사람의 지인이 그 사람과 동등한 곳에 간다면 무조건 불신을 하고 의심만을 해왔기 때문이다…부유한 농사꾼의 아들이 열심히 해서 농사를 물려받아 부유한 농사꾼이 되는 것은 비리가 아니고 장관의 딸이 노력해서 장관이 되는 것은 무조건 비리인가? 민중들은 과연 언제까지 그렇게 단편적으로만 해석하는 시각을 가지고 살아갈 것인지…

Ny singa tena mahatonga ity tranga ity ( ho goavana) dia ny fisoloan-toerana  (ambony) omena amin'ny fomba tsy ara-dalàna nataon'olona maro efa am-polon-taonany izao. Tsy hoe voafetra fotsiny ho an'ny toerana ambony any amin'ny governemanta fa hatramin'ny asa any anatin'ireo orinasa koa. Mahazo ny toerana ambony ireo olona manana tsindry bokotra ka mahatonga ny vahoaka hihevitra fotsiny amin'izao fa misy fandraisana mpiasa amin'ny fomba maizimaizina ao rehefa ren'izy ireo fa misy olona nahazo ny toerana toy izany noho ny fifamatorana akaiky ananan-dry zareo… Maninona no  tsy  kolikoly rehefa mandova ny rainy mpiompy mpanan-karena  ny zanany lahy ( ny toeram-piompiana sy ny vola sns.,) ka lasa mpanan-karena tahaka an-drainy koa avy eo, fa lazaina ho kolikoly mivandravandra be nony injay ny zanakavavin'ny minisitra no lasa minisitra koa rehefa nanao ezaka goavam-be (mba hahazoana izany asa izany)? Rahoviana ny olona no hiala amin'izany fomba fijerin-dry zareo (diso  sy)  mitanila izany?

Taterin'ny gazety fa antontan-taratasy vitsivitsy porofon'ny fandraisana mpiasa tsy nanara-dalàna nataon'ny governemanta no nesorina tao amin'ny tahirin'ny ministera. Ireo mponin'ny aterineto tsy faly dia efa namoaka taratasim-pifandraisana anatiny ‘taloha sy taorian'ny’  fandraisana an'i Yu,  nivoy ireo fanovàna natao nandritra ireo dingana fampidirana an'i Yu. Na dia ireo gazety mahazatra mpifikitra amin'ny nentin-drazana aza dia nivadika tamin'ilay minisitra, ary na ivelany na anatin'ny aterineto ny adihevitra dia  samy naneho ny fisian'ny kiantranoantrano/raharahan-kavana ao Korea Atsimo. Tanaty tranonkala  fifanakalozan-dresaka mivantana, ilay mponin'ny aterineto : Pchom, izay milaza fa mpiasa taloha tao amin'ny governemanta, dia nilaza fa mandady ny resaka raharahan-kavana eny anivon'ny biraon'ny  governemanta. Nahasarika mpitsidika efa ho  90,000 tao anatin'ny andro vitsy monja ny lahatsorany.

수십만 공시족의 애환을 나는 다 알고 있다. 그렇게 5년을 공부해서 들어와서 공직에 대한 소중함이나 공직관도 투철했었다.. 학교 도서관에 새벽에 매일 출근해서 밤 11시에 가방메고 달밤에 체조하며 자취방에 오던 기억 말이다…(7급 공채로 공직에) 들어와서 보니 우리 과 직원 구성원을 보니 공채 출신이 50%밖에 안되더군…기능직 여직원은 그 당시 100% 인맥으로 들어온 애들이고 6급 특채는 석사,자격증 있다고 뽑았고 박사특채 는 박사학위로 들어왔고

Takatro tsara mihitsy ny fahasahiranan-tsain'ireo olona manomana fanadinam-panjakana. Satria nianatra nandritry ny dimy taona aho ( vao lasa mpiasa Dingana faha-7 amin'ny governemanta), nolalaiko fatratra ny asako amin'ny maha mpiasa tao amin'ny governemanta ahy ary nadio tsy nisy azo nokianina ny etikako… Tsaroako irony taona (nanomanana fanadinana) nandeha maraina be tany amin'ny trano famakiam-boky aho ary efa ho amin'ny 11 ora alina vao miverina any amin'ny toerana niaingako ao anaty taratry ny diavolana (taorian'ny ora maro nianarana)… Nony tonga mpiasa Dingana faha-7 amin'ny governemanta aho [fanamarihana: ny 7 dia mbola toerana ambanin'ny 5, izay azon'i Yu], voamariko fa 50 isan-jato monja amin'ireo mpiasam-panjakana no voafantina taorian'ny nanaovana ny fanadinana ho an'ny daholobe… Ireo vehivavy mitàna toerana teknika dia voaray daholo 100 isan-jato tamin'ny alalan'ny fahalalàna olona; maro tamin'ireo mpiasa Dingana faha-6 no voaray toy ny tamin'ny fomba manokana fandraisana ho mpiasa ary ry zareo ireo dia notsongaina noho ny diplaoma nananany sy noho ny teny miampita (recommandation). Amin'ny fampidirana manokana ilàna ‘doctorat’, ireo olona manana ‘doctorat’ ihany no voaray hiasa.

Ny mponin'ny aterineto: 최성 (ChoiSung) dia nanamarika fa ity tranga ity dia namotika ny fitokisan'ny Koreana amin'ny fiarahamonina sy  ny fanantenan-dry zareo mba hisian'ny rariny ara-tsosialy:

(이 사건은) 첫째 그래도 성공한 사람은 뭐가 달라도 다를것이라며 어떻게든 당대 거물들을 본받고 존경해보려는 속성을 갖는 대중들에게 ‘롤 모델’을 앗아가버렸고 둘째, 내 갈 길만 반듯하게 가면 즉 다시말해 열심히 공부만 하면 내가 피해볼일은 전혀 없을것이라는 젊은이들의 사회에 대한 당연한 신뢰마저 꺾어버렸다. 셋째는 평범한 사람이 대다수인 이 사회에서 가장 중요한 것, 즉 초인적이진 못해도 분수껏 성실하면 한만큼이나마 결실 맺는다는 믿음조차 짓이겨 버린 것이다. 다정다감한 대한민국 대중들을 계속해서 냉소주의로 몰아가고 있는 것은 기득권층 그들 자신이다…왜 새파란 나이의 젊은이들이 벌써부터 닳고 닳아 ‘인간은 다 똑같아’ ‘줄 잘서고 시대를 잘 타고나면 출세하는거지 유별나게 뛰어난 실력, 그런게 어딨어’ 이런 생각을 계속 곱씹게 되어야만 하는가?

Voalohany indrindra, ity tranga ity dia nangalatra ireo lasitra (modely) teo ampela-tànana'ireo olona naniry ny hanàja ireny olobe ireny. Te-hino ny vahoaka fa ireo olona namiratra dia samihafa mihitsy amin'ireo olon-tsotra (amin'ny lafiny tsara).  Faharoa, ilay tranga dia nanamontsana ny fitokisan'ny vahoaka ny foto-kevitra ijoroan'ny fiarahamonintsika – raha mifofotra mafy ianao ary mandeha amin'ny làla-marina/mahitsy, tsy misy hanohintohina anao (na zava-tsoa lehibe hosakanana tsy ho anao). Fahatelo, ny finoana fototra – ny finoana fa ireo ezaka nataonao tamin'ny fo,  na dia tsy manana haavo toy ny an'i superman aza, dia hitondra vokatra indray andro any- dia nirodana ihany koa. Ireo saranga manana tombontsoa manokana eo anivon'ny fiarahamonina ihany no manao izay hahatonga ny vahoaka tsara saina ho sorena/rangitra… Izany no mahatonga ireo tanora  mamerimberina mihevitra fa  ‘mitovy ny olona rehetra (amin'ny lafiny ratsy)’ ary  ‘fahaiza-manao miavaka (asa) – izay zavatra toa tsy misy akory. Tafita fotsiny ianao rehefa tsara fahaterahana (Avy amin'ny mpandika: zanak'olo-malaza/manam-pahefana/manan-karena) ary mahay mamboly fifandraisana manokana amin'ny olona manana fahefana.’

Ny ampamoaka nataon'ny ministeran'ny raharaham-bahiny dia vao mainka nandrehitra ampamoakan-javatra hafa nanenika ny firenena iray manontolo. Maro ireo mpampiely vaovao no mikofoka mafy mitady fijoroana vavolombelona avy amin'ny sehatra maro samihafa, ary na dia ny vondron'ny mpitsabo aza dia mba nanao ampamoaka mikasika ny toerana maha mpitsabo sy ny fisondrotana any anivon'ireo tobim-pitsaboana lehibe (hopitaly). Angamba tokony hisaotra an-dRamatoa Yu ny olona  noho ny fanairana ny sain'ny vahoaka hitodika amina olana izay efa ela no nihombo tany ambadimbadika tany.

Atombohy ny resaka

Mpanoratra, azafady hiditra »

Torolalana

  • Miandry fanekena ny hevitra rehetra. Aza alefa in-droa ny hevitra.
  • iangaviana ianao haneho fifanajàna amin'ny hevitra rehetra. Tsy ekena ny hevitra feno fankahalàna, vetaveta, mamely olona manokana.