Akatòny

Fitia Tsy Mba Hetra Hampijoro Tsara Hatrany Ny Global Voices

Mila fanohanana avy amin'ny namana sy ny mpamaky toa anao ny fikambananay hitoerany ho mahaleotena, maimaim-poana, ary hahazaka miasa maharitra!

Manomeza anio

Hijery ny Tenim-Pirenena rehetra? Mandika ny tantaran'ny Global Voices izahay mba ho hitan'ny rehetra ny fitantaran'olo-tsotra manerantany.

Maraoka: Volan-kakafotra ka ny omaly tsy miova

Raha mihamanatona ny lohataona eto amin’ny fanjakana, ny lohahevitra hita ho mampientanentana ny mpitoraka blaogy manerana an’i Maraoka izao dia ny momba ny fiovana. Nanomboka hatrany amin’ny traikefa vahiny azon’i Maraoka ka hatramin’ny fahalalàhana (na ny tsy fisian’izany) ho an’ny asa fanaovan-gazety, ny ‘blogoma’ [Avy amin’ny mpandika: tontolon’ny fitorahana blaogy maraokana] dia toa niova ho sehatra filozofika mikasika lohahevitra maro. Ilay vehivavy be resaka ao amin’ny Everything Morocco, olona avy any ivelany ary monina ao Fez dia namoaka lahatsoratra momba ny herisetra eny anivon’ny fianakaviana any Maraoka, tsy ela akory izay. Taorian’ny firesahana ny tena zava-misy ao an-toerana, dia manoro hevitra izy:

Amin’ity teboka iray ity, ahiako ho ireo vehivavy ihany no ho betsaka hamaky ity lahatsoratra ity. Izao mantsy, Ramatoa isany, miaina anaty tontolon’ny fanjakan-dehilahy isika, tsy hijerena hoe avy aiza ianao na avy aiza, ary ny herisetra dia zava-misy iainana andavanandro ho an’ny rehetra amintsika vehivavy, na ara-batana io, na ara-tsaina, na ara-pitiavana. Zareo lehilahy no maetraka ny fitsipika amin’izay tokony ho lalam-piainantsika ary mpiray tsikombakomba amin’io isika amin’ny fomba fanabeazantsika ny taranaka. Mandra-pandrain’ny vehivavy ny andraikiny manoloana ny fitondran-tena tsy mendrika ataon’ireo zanany lahy sy ny vadiny ka tsy mandray fanapahan-kevitra hanabe azy ireo amin’ny fomba hafa, dia hitohy hatrany io herisetra io. Raha tsy mbola miray hina ny vehivavy rehetra handa ny fitondrana azy ireo toy ny fanaka, dia ho ampiasaina toy ny mpiasa an-trano izy rehetra. Isak’izay manodina ny takolakao amin’izay fanaovana tsinontsinona ataona lehilahy iray ianao, dia manome vahana azy hamerina an’iny any amin’olon-kafa indray. Isak’izay tsy vitanao ny mampanaraka fitsipika ny zanakao lahy rehefa manao tsinontsinona vehivavy iray izy, dia mampianatra azy izay ianao hoe mety ny fihetsiny.

Ankoatry ny tanjaka ara-batana dia matanjaka noho ny lehilahy ny vehivavy amin’ny sehatra rehetra. Ela velona kokoa isika, marani-tsaina kokoa, ny haavon’ny fahafahantsika mizaka fanaintainana sy miaritra dia mihoatra lavitra ny an’ny lehilahy, ary ny taha-pahavelomantsika eo am-pahaterahana dia mihoatra avo roa heny amin’ny an’ny lehilahy. Raha izany, nahoana no ry zareo no hametraka ny fitsipika hitantanana ny fiainantsika?

Photo by eatbees

Sary nalain'i eatbees

Ny sary eto ambony dia vao haingana no nakan'i eatbees mpitoraka blaogy monina ao Fez azy, miaraka amin'ny fanazavàna toy izao manaraka izao:

Raha tsy maintsy maka sary iray mahabango ny zavatra rehetra hitako eto Maraoka dia inoako fa ity iray ity izay.

Tovolahy iray maka aina eo ambony bisikiletany, resin’ny harerahana na koa angamba mety ho noho ny tsy fananana fanantenana intsony. Mandalo ny olona, tsy miraika akory, tsy isalasalana fa difotry ny olam-piainany manokana daholo koa. Mamaritra tsara ny lohahevitra ny hatsaran’ny toerana hoe teny rehetra teny.

Ilay mpitoraka blaogy, izay vao niverina ao Maraoka taorian'ny fandaozany azy nandritry ny telo taona, dia manamarika ny fiovana toa kely- ary koa toa goavana – nisy teo amin'ny firenena, ka milaza hoe:

Raha ny marina no ambara, nisalasala ihany aho ny hiverina aty Maraoka noho ny fieritreretako hahita zavatra mampalahelo toy izao. Tonga avy any amina firenena izay ny zavatra rehetra dia misosa daholo ihany na dia nisedra olana ara-toekarena goavana aza, sarotra ny hanakatra fiarahamonina iray mihitsoka manoloana ny fahaiza-mamorona goavana, ny saina tia karoka, ny fientanana, ary ny faharanitan-tsain’ny vahoaka Maraokana.

Fony izaho mbola teto tamin'ny taona 2003–2006, dia nihevitra fa na eo aza ny olana maro sedraina noho ny maha an-dàlam-pandrosoana, dia azo notsapain-tànana ny fandrosoana, tsapa ny fiovàna ary mety hamiratra ny hoavy. Mora tamiko araka izany ny nanazàva ny antony itiavako an’i Maraoka, firenena iray mizotra ho amin’ny demokrasia sy ny varavarana misokatra ho amin’ny hoavy nefa itazonana hatrany izay tsara rehetra amin’ny fomba amam-panaony. Amin’izao fotoana, sarotra be amiko ny hamaly izay fanontaniana izay.

Mbola hanan-kambara betsaka momba an’izay aho aoriana ao, fa androany, manontany anao aho, ry mpamaky hajaina. Mihitsoka ve i Maraoka, fa nahoana?

Janelle ao amin’ny {from} Warp {to} Weft dia manoratra momba ny lohahevitra saro-bahan’ny fandosiran’ireo atidoha avy ao Maraoka, firenena iray very isan-taona ny sasantsasany amin’ireo tanora mendrika indrindra ao aminy lasa any amin’ireo Anjerimanontolo na miasa any ivelany. Manonofy izy hoe:

Nisy fifindra-monina nihazakazaka be loatra niala ny faritra ambanivohitra mba hamonjy ny tanan-dehibe tao Maraoka. Ny fisongan’ny fanafaran’entana nataon’i Maraoka koa no isan’ny nitarika ny fitotongan’ny vidin’entana avy amin’ny tantsaha ka nampisonga ny fifindrana ho any an-tanàn-dehibe. Ny fisongan’ny fanafàrana entana koa dia nahafahan’ireo mpanenona karipetra nividy loko simika amin’ny vidiny mirary ho solon’ny loko voajanahary. Betsaka ny ankizivavy mamonjy sekoly, izany hoe raha tena raisinao fa zava-tsoa ho an’ny rehetra ny fanabeazana dia fivoarana ho an’ny fiarahamonina izany, saingy koa mitondra tsindry bebe kokoa eo anivon’ny fianakaviana izy io. Matetika, ny ankizivavy nandranto fianarana no maniry handeha, ary ireo tavela kosa dia tsy faly velively. Ny fanenomana karipetra dia fahaiza-manao hanjavona arakaraky ny fisongan’ny fanabeazana ny vehivavy. Raha eo amin’ny sehatry ny fandrosoana dia mbola zava-miafina izany. Be loatra ny tolotra raha oharina amin’ny tinady amin’ny olona nandranto fahalalàna azon’ny faritra ambanivohitra tohanana, vitsy dia vitsy ny mpanao asa tànana ary tsy isalasalàna ny fisian’ny filàna mari-toerana ny vokatr’izy ireo.

Avy eo izy dia manentana ireo Amerikana mpamaky azy mba handinika ny politikan’ny fifindra-monina ataon’i Etazonia, amin’ny filazana fa:

Araka izany amin’ity herinandro ity raha misaina ny amin’ny maha-Amerikana ianareo, saino koa ny momba ny fifindra-monina sy ny politika ivelany. Miaina anaty demokrasia isika ary na dia voky be mila tsy hahazaka tena intsony aza ny firenentsika, misy tokoa ny antony tokony hametrahana ny fanitsiana voalohany ho laharam-pahamehana! Miteny malalaka, mametraka fanontaniana, maerina mandinika ny tetiandron’ny mpampita vaovao, ny governemanta, sy ireo lazaina ho sampan-draharaha miadidy ny fampandrosoana mihambo ho mpitondra fiovàna.

Farany, A Moroccan About the World Around Him dia miresaka momba ny hetsika farany teo ho fanoherana ny fanakendana ny fahalalahan’ny fanaovana gazety ao Maraoka, izay tato anatin’ny taona vitsivitsy izao dia sarotra mihitsy ny hisaintsaina ny hanoratana zavatra manohintohina ny governemanta toy izany. Hoy ny mpitoraka blaogy manazava:

Maherin’ny roapolo ireo gazety an-tsoratra sy gazety-boky tsy miankina Maraokana, tanatina hetsika tsy mbola nisy toy izany ho fanehoana ny tsy fahafalian’izy ireo, no namoaka takelaka fotsy ho toy ny matoan-dahatsoratra sy ho setrin’ny hetsika ara-pitsarana ataon’ny governemanta ho fanampenam-bava azy ireo. Hatramin’ny nanavaozana ny lalàna momba ny asa fanaovana gazety tamin’ny 2002, niaina ny firoborobon’ny fihenjanan-tsazy ara-pitsarana ady heloka, fitsarana ady madio sy fitakiana onitra amin’ny mpanao gazety sy ny tranom-panontàna iasan’izy ireny ny mpikirakira vaovao Maraokana. Henjana tokoa ka raha azo natao ny nandrefy ny haren’ny firenena iray amin’ny alalan’ny onitra takiany amin’ny mpampita vaovao miahy tena ao aminy, i Maraoka no azo lazaina ho ny firenena manan-karena indrindra eto an-tany. Nampiharina ny sazy ara-pitsarana raha vao misy eritreretin’ny manam-pahefana ho mamofona fanalàm-baraka ireo tompon’andraikitra ao amin’ny governemanta, na andrim-panjakana, na ireo olo-manan-kaja vahiny ka mety hanaratsy ny sarin’ny firenena amin’ny alalan’ny fitaterana ny fandraisana anjaran’ireo solontenan’ny fahefana amina raharaha miharo heloka, ny endrika fanompana atao amin’ny fototra iorenan’ny Silamo, sy ny tsy fanajàna ny mpanjaka. Maro no mihevitra fa mitongilana ny fijerin’ny governemanta ary ny fanapahana noraisin’ny fitsarana dia voabaikon’ny politikan’ny vola kolokoloin’ireo mpiasam-panjakana mbola eo amin’ny toerany sy ireo mpanankarena mpanao aferafera mitsikombakomba amin’izy ireo mba hampandeha tsara ny asa fitadiavany manokana, amin’ny fitsentsefana ireo olom-pirenena mitroatra mahita ny fanaovana tantely afa-drakotra ny harem-pirenena ao Maraoka, arantiranty amin’ny takelaka voalohan’ireo gazety mpiseho isan’andro na isan-kerinandro ; ny fisisihan’ny governemanta hampihatra ny onitra mahafaty atao amin’ny mpikirakira vaovao miahy tena sy ny sazy an-tranomaizina omena ny mpanao gazety ao amin’izy ireny dia fikendrena ny hanakenda tsotra izao ny fahafahan’izy ireny mampahalàla vaovao ny daholobe momba ny fomba tsy manaraka ny demokrasia ataon’ny manam-pahefana Maraokana

Atombohy ny resaka

Mpanoratra, azafady hiditra »

Torolalana

  • Miandry fanekena ny hevitra rehetra. Aza alefa in-droa ny hevitra.
  • iangaviana ianao haneho fifanajàna amin'ny hevitra rehetra. Tsy ekena ny hevitra feno fankahalàna, vetaveta, mamely olona manokana.